de luisteraar met recept: duikboot

kortverhaal | DE LUISTERAAR

Vorig weekend ben ik naar een literair festival geweest. Ik had een gratis ticket. Gewonnen op de familietombola in Hof Ter Zonne, waar ons moeder al twee jaar elke verpleegster die haar serviceflat binnenkomt schaamteloos de huid vol scheldt. En dat ook meteen vergeet. Het ticket was de tweede prijs. De hoofdprijs ging naar Kleine Jef, het lief van ma. Hij mocht naar huis met een beenhesp van twaalf kilo.

Pa had amper een maand onder de groene zoden gelegen toen ons ma Jef was tegengekomen. Een lieve vent, maar te klein om mijn hulpbehoevende moeder het bad in en uit te tillen. Omdat ma er in betere tijden een punt van maakte om exact honderd boeken per jaar te lezen, kozen wij voor haar Hof Ter Zonne uit, dat prat gaat op haar cultureel aanbod. Elke week lezen animatoren er boeken voor aan de bewoners. Het laatste, vertelde ma, ging over een zekere Tiny op een boerderij.

Ik ben geen lezer, wel een luisteraar. Op het festival hoorde ik verhalen zo mooi dat ik even niet moest denken aan Kleine Jef die in zijn eentje schelletjes van de beenhesp schraapt. Andere verhalen verhieven de complete Tiny-reeks tot literatuur met een grote L. Een gepensioneerde poëet droeg in een verdonkerd zaaltje een gedicht voor. Zijn allereerste. Iets uit een ander leven, zei hij. Ik denk aan de tijd waarin ma me nog voorlas uit boeken waar ik niets van begreep. In ons tentje van dekens.


recept | DUIKBOOT 

Mijn mémé zegt dat ze in het rusthuis elke dag gehakt moet eten. Braadworst, vogel zonder kop, gehaktbroodje, boomstammetje, americain, hamburger, vogelnestje, Zwitserse schijf, en op woensdag een stutte met gekapt.
Ik snap het ergens wel. Drie vierde van de bewoners in het oudemanhuis heeft geen tanden meer, en dan zijn gehaktballen wel een schoon cadeau voor te drukke verpleegsters en verzorgsters die niet weten waar eerst gekeken.
Daarom, voor de tandlozen onder u en de liefhebbers van een goeie pureepatat en een kartje kilo gemengd: duikboot*! 

Ingrediënten (4 personen)
800 gr gemengd gehakt
1 bussel prei
1 kg loskokende aardappelen
1 lepel boter, 1 scheut melk en 1 dooier voor in de puree
2 eidooiers
peper, zout en nootmuskaat
50 gr boter
50 gr bloem
ongeveer 7 dl melk
150 gr gemalen kaas

Zo maak je het
Schil de aardappels en snij ze in gelijke stukken. Spoel de aardappels, doe ze in een pot en zorg ervoor dat ze net onder koud water staan. Kook de aardappels.

Bak het gehakt rul: haal er tijdens het bakken een houten spatel of lepel door en zorg ervoor dat het gehakt uit elkaar valt en zo gebakken wordt.

Was de prei en snij het wit en het frisgroen van de prei in kleine stukjes. Stoof die aan in wat olijfolie, tot het zacht is. Zorg dat de prei niet verbrandt.

Voor de witte saus moet je eerst een roux maken. Voor alle zekerheid toch eens uitleggen: smelt de boter (niet laten kleuren) op een zacht vuur in een steelpannetje. Strooi er dan lepel per lepel de bloem door en meng die met een spatel. Als alle bloem is opgenomen moet je de roux wat laten aanbakken tot je koekjes ruikt om de bloemsmaak eruit te krijgen (wel blijven roeren!). Giet er dan beetje per beetje de melk bij. De roux zorgt ervoor dat de melk indikt. Klop met een garde zodat er een gladde saus ontstaat en er geen brokjes inzitten. Wil je je saus dunner, doe er dan meer melk bij. Kruid met peper, zout en nootmuskaat tot je het lekker vindt.

Als de aardappels gaar zijn, giet je ze af en plet je ze met de stamper. Doe er een goeie klont boter bij en een scheutje melk. Ga verder met pletten en haal er de eierdooier doorheen. Als je de puree nog wat te dik vindt, kan je nog een beetje melk toevoegen. Let wel op want voor je het weet ben je melkstampers aan het maken. De puree afkruiden met peper, zout en nootmuskaat.

Vet een ovenschotel in en maak dan laagjes: eerst de puree, dan één derde van de witte saus. Hierop komt de prei en daarop opnieuw één derde van de saus. Daarop leg je het gebakken gehakt en je sluit af met de rest van de witte saus. Strooi er gemalen kaas over en zet de schotel in een voorverwarmde oven (180°). Wacht op een korstje!

Je kan de schotel ook gerust de dag ervoor maken. Dan moet die wel zeker 40 minuten of langer in de oven.
Je kan de prei vervangen door broccoli of bloemkool (eerst blancheren en dan aanstoven), appelmoes …

*De oorsprong van de naam is mij volledig onbekend.